Pleuronlu Tokseus, Yunan mitolojisinde Aitolia'daki Pleuron kentinin kralı Testios'un oğludur. Kalidon kraliçesi Altaia'nın kardeşi, dolayısıyla Meleagros'un dayısıdır. Kalidon yaban domuzunu avlamaya gelen kahramanlar arasında yer alır ve avın sonunda yeğeninin elinde ölür. Onun ölümü, Altaia'yı oğlunun ömrünü bitirmeye götüren olaydır.
Altaia'nın oğullarından biri de aynı adı taşır. Meleagros'un kardeşi olan bu Kalidonlu Tokseus, Pleuronlu Tokseus'un yeğenidir ve babası Oineus'un elinde ölür. Aynı adı Oikhalia kralı Evritos'un Herakles tarafından öldürülen oğullarından biri de taşır.
Ailesi
Babası Testios, savaş tanrısı Ares ile Demonike'nin oğlu sayılır. Annesi Evritemis'tir. Kız kardeşleri arasında Altaia'nın yanı sıra Leda ile Hipermnestra anılır. Bu bağla Tokseus, Leda'nın çocukları Helen, Klitaimestra, Kastor ve Polideukes'in de dayısı olur. Ava birlikte katıldığı kardeşi Pleksippos'tur.
Kalidon Avı
Kalidon kralı Oineus hasat kurbanlarında Artemis'i unutunca tanrıça ülkeye dev bir yaban domuzu salar. Meleagros hayvanı avlamak için dört bir yandan kahraman toplar, Tokseus ile Pleksippos da bunların arasındadır. Hayvana ilk yarayı Atalante açar, öldürücü darbeyi Meleagros indirir. Av bitince Meleagros postu ve başı Atalante'ye armağan eder.
Tokseus ile Pleksippos buna katlanamaz. Ödülün bir kadına gitmesini onursuzluk sayar, mızraklarını doğrultup postu Atalante'nin elinden alırlar. Kimi anlatıda postun soy hakkıyla kendilerine düştüğünü ileri sürerler. Öfkelenen Meleagros önce hazırlıksız yakaladığı Pleksippos'un göğsüne kılıcını saplar. Tokseus kardeşinin öcünü almakla kaçmak arasında bir an duraksar. O duraksadığı sırada kılıç onun da göğsüne iner.
Ölümünün Ardından
Altaia oğlunun zaferi için tapınaklara adak götürürken kardeşlerinin cesetlerinin kente getirildiğini görür. Kenti çığlıklarıyla doldurur ve kara yas giysilerine bürünür. Katilin oğlu olduğunu öğrenince yasın yerini öç duygusu alır. Yıllar önce üç Moira, Meleagros'un ömrünü ocakta yanan bir odun parçasına bağlamış, Altaia da bu odunu söndürüp saklamıştır. Annelik ile kardeşlik arasında uzun süre gidip geldikten sonra odunu ateşe atar. Odun kül olurken Meleagros can verir, ardından Altaia kendini öldürür. Böylece bir postun yüzünden Pleuron soyu iki oğlunu, Kalidon soyu da bir oğlu ile bir anneyi yitirir.
Anlatılardaki Yeri
Tokseus adı her anlatıda geçmez. Onu Pleksippos ile birlikte adıyla anan başlıca metin Latince Metamorfozlar şiiridir. Başka bir soy listesinde Testios'un oğulları İfiklos, Evippos, Pleksippos ve Evripilos olarak sayılır ve Tokseus bu listede yer almaz.
İlyada'da Meleagros adı verilmeyen tek bir dayısını öldürür. Orada postun yüzünden çıkan kavga, Kalidonlular ile komşu Kuret halkı arasında bir savaşa dönüşür. Bu kolda dayıların ölümü savaş alanında gelir ve Testios'un oğulları Kalidonluların karşısında çarpışır.